Minimalna stawka godzinowa w przypadku umów zlecenie/ o świadczenie usług- czy mogę wypowiedzieć kontrahentowi umowę z uwagi na zmianę wysokości wynagrodzenia?

Z dniem 1 stycznia 2017 roku wchodzą w życie przepisy ustalające minimalną stawkę godzinową w przypadku umów zlecenia, wprowadzone ustawą z dnia 22 lipca 2016 roku
o zmianie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę oraz niektórych innych ustaw (dalej jako „ustawa nowelizująca”). Minimalna stawka godzinowa od 1 stycznia 2017 r. wynosić będzie 13 złotych brutto.

Nowe rozwiązania będą miały zastosowanie także do umów zawartych przed 2017 roku. W praktyce często spotykana będzie więc sytuacja, gdy należne zleceniobiorcy wynagrodzenie znacząco przewyższy ustalone przez strony na etapie zawierania umowy. W takim przypadku niejednokrotnie kontynuowanie współpracy może być dla zleceniodawcy nieopłacalne- co w takim przypadku?

Ustawodawca w odniesieniu do umów zawartych przed 1 września 2016 roku przewidział mechanizm renegocjacji warunków umowy.

Zgodnie z art. 11 ustawy w przypadku, gdy wprowadzenie stawki minimalnej będzie miało wpływ na koszty wykonania zlecenia albo świadczenia usług każda ze stron takiej umowy w terminie nie dłuższym niż do dnia 31 grudnia 2016 roku może zwrócić się do drugiej strony z pisemnym wnioskiem o przeprowadzenie negocjacji dotyczących zawarcia porozumienia w sprawie odpowiedniej zmiany wynagrodzenia. Nie zawarcie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia złożenia wniosku, porozumienia w sprawie zmiany wysokości wynagrodzenia uprawnia każdą ze stron do rozwiązania umowy z zachowaniem okresu wypowiedzenia określonego w umowie lub z zachowaniem dwumiesięcznego okresu wypowiedzenia (jeśli umowa wypowiedzenia nie przewidywała).

Jeśli więc którakolwiek ze stron wystąpi z wnioskiem o negocjacje w sprawie zmiany warunków wynagrodzenia w grudniu 2016 roku i strony nie dojdą do porozumienia to możliwe jest rozwiązanie umowy z zachowaniem 2 miesięcznego okresu wypowiedzenia, nawet jeśli takie wypowiedzenie nie zostało przez strony przewidziane w umowie. Należy jednak pamiętać, że od 1 stycznia 2016 roku do upływu okresu wypowiedzenia zleceniobiorcy będzie przysługiwało wynagrodzenie z uwzględnieniem stawki minimalnej.

Z uwagi na powyższe powstaje pytanie, czy w razie nie wystąpienia przez strony
z wnioskiem o negocjacje do dnia 31 grudnia 2016 roku istnieje możliwość rozwiązania takiej umowy? Należy pamiętać, iż zgodnie z art. 746 k.c. każdej ze stron umowy zlecenia przysługuje prawo do wypowiedzenia umowy z ważnej przyczyny, a prawa tego nie można się w umowie zrzec. Pojęcie „ważnej przyczyny” nie zostało zdefiniowane, niemniej orzecznictwo i doktryna uznają, iż chodzi okoliczności zarówno natury obiektywnej jak i subiektywnej, tak zewnętrzne np. w postaci istotnej zmiany stosunków gospodarczych, jak i leżące po stronie zleceniobiorcy (np. nienależyte wykonywanie umowy), lub zleceniodawcy (np. restrukturyzacja). Zmianę w prawie obligującą do podwyższenia umówionego przez strony wynagrodzenia w mojej ocenie należałoby kwalifikować jako ważną, zewnętrzną przyczynę, uzasadniającą wypowiedzenie.

Justyna Olech, aplikantka adwokacka Kraków, grudzień 2016 roku.