Kancelaria adwokacka Proniewski Przybyłka

header

Twój cel
Nasza wiedza
Wspólny sukces

Publikacje

piotr

Ochrona prawnoautorska programu komputerowego oraz jego specyfikacji

Istotną kwestią, jaką  należy wziąć pod uwagę, zwłaszcza na gruncie zawierania umów o stworzenie oraz wdrożenie programu komputerowego, jest ustalenie komu przysługują prawa autorskie samego programu komputerowego, a także do tzw. specyfikacji programu komputerowego będącej podstawą dla pracy programisty w zakresie stworzenia kodu źródłowego.

Prawo autorskie i prawo pokrewne

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że program komputerowy należy do kategorii utworów podlegających szczególnej ochronie na gruncie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej, jako pr. aut.). Autorskie prawa majątkowe do programu komputerowego spełniającego cechy utworu przysługują twórcy kodu źródłowego, czyli programiście. Jednakże należy pamiętać, że w sytuacji, gdy twórca programu komputerowego jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, dochodzi do tzw. pierwotnego nabycia praw autorskich na rzecz pracodawcy w momencie stworzenia utworu, chyba że umowa o pracę stanowi inaczej. Warto wspomnieć, że po rozwiązanie stosunku pracy, autorskie prawa majątkowe pozostają przy pracodawcy i nie „wracają” do pracownika – programisty.

Specyfikacja programu, a ochrona prawnoautorska. Na co powinniśmy zwrócić uwagę?

Poważne wątpliwości pojawiają się w kontekście specyfikacji do programu komputerowego utrwalonej np. w formie papierowej książki czy pliku pdf, która bardzo dokładnie opisuje poszczególne funkcjonalności programu komputerowego, elementy z jakich program ma się składać, a także zawiera warstwę graficzną, jaka ma być następnie zaimplementowana przez programistę do programu komputerowego poprzez przedstawienie odpowiednich zdjęć oraz grafik. Sposób wyrażenia specyfikacji, np. w formie pliku pdf stanowi odrębny od programu komputerowego przedmiot prawa autorskiego pod warunkiem, że spełnia przesłankę twórczości i indywidualności przewidzianą w art. 1 pr. aut. w tym miejscu pojawia się pytanie: czy przy założeniu, że podmiotem uprawnionym z tytułu autorskich praw majątkowych do takiej specyfikacji, w tym zawartych w niej grafik jest podmiot zamawiający program komputerowy, wykonawca ma obowiązek uzyskania od zamawiającego licencji na wykorzystanie specyfikacji, aby na jej podstawie stworzyć program komputerowy?

Możliwość skorzystania z zawarcia umowy o przeniesienie autorskich praw majątkowych

Należy pamiętać, że pomysły i idee nie korzystają z ochrony prawnoautorskiej. Dlatego sama koncepcja programu komputerowego będąca podstawą dla jego stworzenia w formie kodu źródłowego nie korzysta z ochrony prawnoautorskiej i może bez zgody „pomysłodawcy” zostać wykorzystana podczas tworzenia kodu źródłowego przez programistę. Natomiast jeżeli chodzi np. o warstwę graficzną spełniającą przesłankę twórczości i indywidualności, stworzoną na potrzeby późniejszego wykorzystania przez programistę należy pamiętać, że dla ich legalnego zastosowania wymagane jest uzyskanie zgody podmiotu uprawnionego z tytułu praw autorskich. W ten sposób dochodzi do sytuacji, w której program komputerowy przejmuje elementy twórcze z innych utworów – w tym przypadku ze specyfikacji zawierającej m.in. elementy graficzne, jakie mają być widoczne dla użytkownika programu komputerowego. Na tym tle nasuwa się pytanie: czy mamy do czynienia z utworem zależnym albo z zapożyczeniami, który może zostać stworzony bez zgody twórcy, ale z jakiego można korzystać i nim rozporządzać dopiero po uzyskaniu zezwolenia podmiotu uprawnionego? W kontekście umowy o stworzenie programu komputerowego, do którego autorskie prawa majątkowe w momencie stworzenia mają przejść na zamawiającego kwestia ewentualnej zgody w tym zakresie ma drugorzędne znaczenie, ponieważ i tak ostatecznie podmiotem uprawnionym do korzystania oraz rozporządzania na określonych w umowie polach eksploatacji będzie zamawiający, a nie wykonawca. Natomiast, jeżeli korzystanie ze stworzonego w ten sposób programu komputerowego przez zamawiającego ma się opierać na licencji – zwłaszcza licencji niewyłącznej, a wykonawcy zależy na posiadaniu pełni praw autorskich majątkowych to kwestia wykorzystania elementów twórczych, jakie zostały przez wykonawcę przejęte na potrzebę stworzenia programu komputerowego powinna zostać uregulowana w umowie – najlepiej w umowie o przeniesienie autorskich praw majątkowych. W ten sposób nie dojdzie do sytuacji, w której wykonawca, np. udziela np. kolejnych licencji niewyłącznych na korzystanie z programu komputerowego bez zgody podmiotu uprawnionego z tytułu praw autorskich, np. do zastosowanej warstwy graficznej, co stanowi naruszenie jego praw autorskich i może skutkować pociągnięciem do odpowiedzialności cywilnej przewidzianej w art. 79 pr. aut.

Piotr Proniewski adwokat Kraków, czerwiec 2016

protected-267353_1280

Dodaj komentarz

Kontakt


NIP: 9442193874
REGON: 120814066

SIEDZIBA KANCELARII

ul. Konopnickiej 5/4
30-302 Kraków
kancelaria@ppsc.pl
(+48) 12 345 56 94

(+48) 609 521 683

BIURO TYCHY

ul. Wschodnia 18
43-100 Tychy
kancelaria@ppsc.pl
(+48) 12 345 56 94
(+48) 609 521 683

BIURO ŚWIĄTNIKI

Franciszka Bielowicza 57/3
32-040 Świątniki Górne

(+48) 12 345 56 94
(+48) 609 521 683

Panel klienta

Każdy z naszych Klientów otrzymuje swoje konto w Panelu Klienta.